Metamorfoza

Ky përkthim është bërë drejtpërdrejt nga origjinali gjermanisht, sipas tekstit të Project Gutenberg (eBook #22367), që ndjek botimin e Kurt Wolff Verlag në Leipzig, në serinë „Der jüngste Tag“, në vitin 1917. Tregimi ishte botuar për herë të parë në tetor të vitit 1915, në revistën Die weißen Blätter, dhe po atë vit në libër. Kafka e ndau në tri pjesë pa tituj, vetëm me numra.

Titulli gjermanisht, Die Verwandlung, do të thotë „shndërrimi“. Këtu është mbajtur Metamorfoza, titulli me të cilin vepra njihet prej kohësh në shqip.

Kafka shkruan me një gjuhë të saktë, gati zyrtare, me fjali të gjata e të ndërlikuara, që e rrëfejnë të pabesueshmen me qetësinë e një raporti. Qëllimi ka qenë që kjo qetësi të ruhet edhe në shqip, pa e zbukuruar dhe pa e shpjeguar tekstin. Fjala që Kafka përdor për Gregorin e shndërruar, Ungeziefer, është e paqartë me qëllim: ajo nuk tregon ndonjë kafshë të caktuar, por gjithë ato krijesa të vogla e të neveritshme që njeriu i dëbon nga shtëpia. Kafka i kërkoi botuesit që insekti të mos vizatohej në kopertinë. Prandaj këtu është përkthyer me fjalën e përgjithshme „insekt“, pa e emërtuar ndonjë lloj të caktuar. Më pas familja e quan thjesht „kafshë“ dhe „përbindësh“; vetëm pastruesja, duke e sharë, e quan „brumbull plehu“.

Edhe ndryshimet e vogla të gjuhës së Kafkës janë ruajtur: gjatë gjithë tregimit prindërit janë „i ati“ dhe „nëna“, por në faqet e fundit rrëfimi i quan papritur „zoti dhe zonja Samsa“.

Emrat e personazheve janë lënë siç janë (Gregor Samsa, Greta, Ana), dhe lakohen sipas rregullave të shqipes. Shënimet në fund të pjesëve shpjegojnë fjalë e zakone të botës së punës dhe të jetës së përditshme në Austro-Hungarinë e fillimit të shekullit XX.

— Ultimori